Dire Straits - Sultans of swing

Ήταν προς τα τέλη του 1978, όταν ο μεγαλύτερος αδερφός μου, έφερε στο σπίτι μια κασέτα, με μια επιλογή από τραγούδια rock, που του είχε γράψει ένας φίλος του. Βέβαια, εγώ, σαν ο μικρός κι ενοχλητικός σπόρος, απαγορευόταν να μπω στο δωμάτιό του και να κάτσω να την ακούσω μαζί του. Θυμάμαι όμως, ότι καθόμουν στο πάτωμα, έξω από την κλειστή πόρτα και άκουγα τα τραγούδια. Όλα τους είχαν ένα ρυθμό πρωτόγνωρο, ή μάλλον πρωτάκουστο για μένα και μου έκαναν πολύ μεγάλη εντύπωση. Ένας ρυθμός που μιλούσε μέσα μου, στην ψυχή μου, σαν να μου έλεγαν αυτή είναι η μουσική που μπορεί να σε εκφράσει, άκουσέ μας. Συγκεκριμένα, ένα κομμάτι, το τρίτο από τη δεύτερη πλευρά, μου είχε χαραχθεί τόσο έντονα, που σιγομουρμούριζα τον ρυθμό του μέσα μου, για πολλές μέρες. Η περιέργειά μου για το συγκεκριμένο τραγούδι, με έκανε να μπω στο "απαγορευμένο δωμάτιο", μια μέρα, κρυφά και να κοιτάξω το εξώφυλλο της κασέτας, που έγραφε τα τραγούδια. Με τα υποτυπώδη αγγλικά μου, μόνο τα γράμματα ήξερα όχι τις λέξεις, διάβασα το τρίτο τραγούδι της δεύτερης πλευράς: Ντίρε Στράιτς - Σούλτανς οφ σβινγκ.

Το Sultans of Swing, λοιπόν, ήταν το πρώτο σινγκλ που κυκλοφόρησαν οι Βρετανοί Dire Straits, τον Μάιο του 1978. Δεν έκανε αμέσως όμως την επιτυχία που γνώρισε αργότερα, παρά μόνο όταν κυκλοφόρησε το πρώτο άλμπουμ του συγκροτήματος, τον Οκτώβριο του 1978. Στην αρχή, μάλιστα, το BBC δεν ήθελε να το παίζει, λόγω του μεγάλου μέρους του λυρικού τμήματος του τραγουδιού, αλλά όταν μπήκε στα top 10 της Αμερικής, το έπαιξε κι έγινε και στην Αγγλία τεράστια επιτυχία.

Η σύλληψη του τραγουδιού, έγινε από τον Mark Knopfler, όταν μια βροχερή νύχτα, μπήκε σε μια τυπική παμπ στο Ίπσουιτς, (κάποιοι άλλοι λένε του Λονδίνου, αλλά αυτό δεν μας ενδιαφέρει και καθόλου), όπου έπαιζε μια μέτρια τζαζ μπάντα. Οι θαμώνες της παμπ ήταν 4-5 μεθυσμένοι τύποι, που δεν έδιναν καμιά σημασία στην μπάντα, (εδώ αποδίδεται και ο στίχος: "They don't give a damn about any trumpet playing band, it ain't what they call rock and roll"), αλλά αυτοί συνέχισαν ως το τέλος και κάνοντας την αποφώνησή τους είπαν: "Καληνύχτα, σας ευχαριστούμε, ήμασταν οι Sultans Of Swing".

 Ο Knopfler, άλλωστε εμπνέονταν στο να γράφει τραγούδια, από την συναναστροφή του με απλό, καθημερινό κόσμο, κάτι που δυσκολευόταν να κάνει αργότερα, όταν έγινε διάσημος. Την μουσική, την έγραψε αρχικά, με μια ακουστική κιθάρα και αρχικά δεν τον ενθουσίασε, αλλά, όπως λέει και ο ίδιος: "Μου φαινόταν αδιάφορη η σύνθεσή του, αλλά όταν αγόρασα την πρώτη μου Strat το 1977, τα πάντα άλλαξαν, εκτός από τους στίχους. Απλώς ζωντάνεψε με την ’61 Strat μου, την οποία χρησιμοποιούσα αποκλειστικά για πολλά χρόνια".
Όσο για τους "Guitar George" και "Harry", που αναφέρονται σε κάποιους στίχους, πρόκειται για τους George Young και Harry Vander, κιθαρίστες των Easybeats, γνωστοί και ως Vanda & Young, οι οποίοι έχουν γράψει κατά καιρούς πολλές επιτυχίες για άλλους καλλιτέχνες. Μάλιστα, ο George Young, είναι ο μεγαλύτερος αδερφός του Angus Young και οι δυο τους (George Young και Harry Vander), βοήθησαν τους AC/DC, στην ηχογράφηση των πρώτων τους άλμπουμ.

Ναούμ Αθ. Βάρκας

Dire Straits - Money for Nothing

Όταν αναφερόμαστε σε τραγούδι σταθμό, εννοούμε την  ανάδειξη κάποιου νέου συγκροτήματος ή καλλιτέχνη. Πολύ σπάνια αναφερόμαστε στην ανάδειξη νέας προσέγγισης προς την μουσική. Αλλά ένα τραγούδι έγινε ένα σύμβολο μιας σχεδόν μουσικό-κοινωνικής, αλλά και τεχνολογικής επανάστασης. Ο Marshall McLuhan είχε πει "το μέσον είναι το μήνυμα" και η εμφάνιση του MTV ήταν ένα γεγονός που αποδείκνυε του λόγου το αληθές. Όσο και να έχει ξεφτίσει πια η δόξα του μουσικού καναλιού, στη δεκαετία του 80 ήταν μια πραγματική επανάσταση στην μουσική. Το επόμενο μεγάλο του βήμα, μετά από το άνοιγμά του στην Αμερική, ήταν να εκπέμψει και στην Ευρώπη. Αυτό έγινε το 1987 και το πρώτο τραγούδι που ακούστηκε ήταν το Money for Nothing των  Dire Straits. 
Η δημιουργία του Mark Knopfler, με μια μικρή βοήθεια του Sting, βρίσκεται στο άλμπουμ  Brothers in Arms του 1985, το άλμπουμ, που ένα ποιοτικό συγκρότημα τους έκανε μια μπάντα παγκόσμιας απήχησης. Το τραγούδι ήταν το δεύτερο σινγκλ τους από το δεύτερο, από το πέμπτο τους άλμπουμ και ένα από τα πιο επιτυχημένα τους τραγούδια, αν όχι το πιο πετυχημένο. Στην διάρκεια του τραγουδιού ακούγεται, αλλά και στην εισαγωγή ακούγεται και η φωνή συνδημιουργού του τραγουδιού, του Sting. Κι αυτή σε μορφή falsetto, ένας τρόπος ένρινης παραμόρφωσης της φωνής σε τόνο και χροιά που δεν  είναι φυσικό του τραγουδιστή. Και αυτά τα φωνητικά ξεκινάνε και το ευρωπαϊκό  MTV .... "I want my MTV."
Το λυρικό μέρος είχε την πηγή έμπνευσης ένα πολυκατάστημα της Νέας Υόρκης και συγκεκριμένα το τμήμα ηλεκτρικών συσκευών. Ο  Knopfler βρέθηκε στο εν λόγο κατάστημα και είδε έναν τύπο με καπελάκι του μπέιζμπολ, που εργαζόταν εκεί. Πήρε ένα κομμάτι χαρτί και άρχισε να γράφει ό,τι έλεγε ο τύπος, παρατηρώντας έναν τοίχο από τηλεοράσεις. Όλες ήταν συντονισμένες στο μουσικό κανάλι. Οι στίχοι "what are those, Hawaiian noises?...that ain't workin'," είναι αυθεντικές κουβέντες του εργάτη μεταφορών του καταστήματος. Γενικά το τραγούδι είναι μια αφήγηση από την σκοπιά του εργάτη. 
Οι στίχοι  "banging on the bongos like a chimpanzee" και  "that little faggot with the earring and the make-up" είναι "κράξιμο" στους καλλιτέχνες, αλλά πάλι από την σκοπιά του συγκεκριμένου εργάτη. Ο δημιουργός των στίχων προσπαθούσε να κρατήσει την αυθεντικότητα του κραξίματος, καταγράφοντας την κάθε του κουβέντα. Όλα αυτά όμως, δεν άρεσαν σε όλους.  Οι στίχοι είχαν επικριθεί ως σεξιστικοί, ρατσιστικοί και ομοφοβικοί.  Αυτό τους ανάγκασε σε κάποιες αλλαγές στους στίχους και έτσι ο δεύτερος στίχος άλλαξε σε "See the little Queenie got the earring and the make-up", όπου το Queenie, απλά είναι πιο ευγενική προσφώνηση για τον πούστη. Μέχρι και ο μπασίστας των Mötley Crüe, Nikki Sixx, είπε ότι το τραγούδι αναφέρεται στον υπερβολικό τρόπο ζωής της μπάντας του. Τον Ιανουάριο του 2011 η Canadian Broadcast Standards Council, αποφάνθηκε ότι δεν πρέπει να μεταδίδεται η μη επεξεργασμένη μορφή του τραγουδιού. 
Το περίφημο riff τραγουδιού, είναι δανεισμένο από τον ήχο των ZZ Top. Ο ήχος του έγινε δυνατός χάρη στην  Gibson Les Paul και ενισχυτή Laney. Το πετάλι  Wah-wah είναι ρυθμισμένο σε μια συγκεκριμένη θέση, αν και δύσκολα μπορεί να ξεχωρίσει κάποιος την ύπαρξή του. Η ηχογράφηση, γινόταν στο  Montserrat, μια συστάδα νησιών στην Καραϊβική, που ανήκει στην Βρετανία, όταν επισκέφτηκε τον Knopfler ο  Sting. Η συμβολή του στο τραγούδι ήταν αρχικά άτυπη και δεν ήθελε να αναγράφεται το όνομά του, αλλά η δισκογραφική του απαίτησε το αντίθετο. Ο λόγος ήταν η ομοιότητα του με το "Don't Stand So Close To Me." των Police. 
Το βιντεοκλίπ του τραγουδιού είναι επίσης πρωτοποριακό. Δημιουργία του Steve Barron, είναι το πρώτο που χρησιμοποιεί animation, σε κάπως πρωτόγονη μορφή. Αν και το τραγούδι ήταν ουσιαστικά παραγγελία για το μουσικό κανάλι, ο Knopfler μισούσε τα βιντεοκλίπ και είχε σοβαρές αντιρρήσεις για να το κάνει. Η ιδέα του σκηνοθέτη ενθουσίαση την Αμερικανίδα φίλη του και έτσι μεταπείστηκε. Αν και στην πραγματικότητα είναι ένα κατηγορώ για το MTV, οι υπεύθυνοι του καναλιού θεώρησαν ότι, είναι μια καλή διαφήμιση για αυτό. Έτσι την 1η Αυγούστου του 1987 γίνεται το πρώτο βιντεοκλίπ που παίζει στο ευρωπαϊκό MTV. 

 Jacek Maniakowski